Od Grškovićevog Apostola ostala su nam samo 4 lista ispisana glagoljicom na debelom pergamentu. Smatra se da potiče iz 12. vijeka i spada u najstarije spomenike pisane glagoljicom. Na marginama se nalaze ćirilićki natpisi, koji su kasnije rukom dopisani. Pretpostavka je da je kodeks u originalnom obliku bio mnogo veći, i da je najvjerojatnije sadržavao…
Grigorovič-Giljferding evanđelje potiče iz 13. vijeka i predstavlja najstariji religijski kodeks srednjevjekovne Bosne pisan na bosančici. Sačuvani su fragmenti koji su pisani dvostupačno, kao i Miroslavljevo evanđelje koje im prethodi, slične su im i iluminacije. Dva lista se nalaze u Grigorovičevoj zbirci u Moskvi na GPB Odjeljenju rukopisa “Lenjin”pod signaturom Fond 87 No 11/I, dok…
Giljferdingov odlomak ili Lenjingradski apostol potiče iz 14. vijeka i sadrži Jovanovu Apokalipsu. Pisan je na pergamentu, jednostupačno, sa izuzetkom listova od 128 do 138, gdje je dvostupačan. Sačuvan je gotovo kompletan, sa 302 listova. Bogato je iluminiran ali ukrasi nisu ujednačeno urađeni, s tim da su inicijali rađeni samo u tamnosmeđoj i zelenoj boji….
Evanđelje Divoša Tihoradića je napisan na pergamnetu, ali ima 6 papirnih listova koji su kasnije dodani jer je kodeks bio oštećen. Iskidani su počeci evanđelja koja su obično ukrašena zastavicama i inicijalima. Minijature Divoševog evanđelja spadaju među najljepše, pored Miroslavljevog evanđelja. One predstavljaju ljudske likove, životinje apokaliptičnih oblika i biljne preplete, simbole evanđelista kao lik…
Daničićevo ili Drugo beogradsko evanđelje nalazilo se je u Beogradskoj narodnoj biblioteci pod br. 56 (92) prema Katalogu Narodne biblioteke. Izgorio je 1941. godine tokom bombardovanja kad je zapaljena Narodna biblioteka Beograda. Dobio je naziv po Đuri Daničiću koji je štampao tekst Nikoljskog evanđelja, a u kritičkoj aparaturi ispod teksta naveo sve razlike Daničićevog evanđelja,…
Evanđelje iz Dovolje ili Hercegovačko evanđelje je nastalo od 1387. do 1389. godine a naziv je dobio po manastiru Dovolje u Hercegovini gdje ga je Aleksandar Giljferding pronašao 1857. godine, a 1868. rukopis je došao u Imperial Public Library Rusije kao dio Giljferdingove zbirke, pod brojem 7. Ovo je jedno od rijetkih bosanskih evanđelja koji…
Čajničko evanđelje je jedini srednjevjekovni bosanski rukopis koji se čuva u Bosni i Hercegovini, u Muzeju Crkve Uspenja Bogorodice i Crkve Vaznesenja Hristovog u Čajniču, Republika Srpska, a Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika BiH ga je proglasila nacionalnim spomenikom Bosne i Hercegovine. Nastao je na prijelazu 14 i 15 vijeka, pisan je bosančicom na ijekavici…
Romansirana biografija o Aleksandru Velikom je pramatica proze Pseudo Kalistrove „Aleksandride“, koja se rano počela sa grčkog prevoditi na razne jezike, a u 10 vijeku na latinski te sa njega na evropske jezike. Prema minijaturama iz Miroslavljeva i Divoševa evanđelja i iluminacijama iz drugih rukopisa, pretpostavlja se da je ova antička povijest o junaku bila…
Beogradski apostol je nastao na prijelazu između 14 i 15 vijeka, negdje od 1372. do 1408. godine. Sačuvano je 258 listova te spada u rijetke rukopise koji su gotovo kompletni sačuvani. Pisan je bosančicom, na papiru, ali unutar teksta javlja se glagoljica i grčka slova. Profesor Stojanović je poredio ovaj apostol sa drugim bosanskim, i…
Belićevo evanđelje potiče sa početka 15. vijeka, oko 1430. godine, iz doba bana Stjepana Kotromanića. Pisan je bosančicom na ikavici iz Zapadne Bosne, ali su od cijelog evanđelja bila ostala samo 2 lista na pamučnom papiru, sa voštanim mrljama bez vodenog znaka, a na njima su bili dijelovi Evanđelje po Marku. Paleografski je bio sličan…